gift_surpriseมีคำกล่าวไว้ว่า หากคุณอยากทำให้การเล่นหุ้นเป็นเรื่องที่ยุ่งยากขึ้นกว่าเดิม ก็ให้คุณตัดสินผลลัพท์การตัดสินใจของคุณ จากผลการขาดทุนที่เกิดขึ้นในแต่ละครั้งเสีย!! ซึ่งแน่นอนว่านี่เป็นสิ่งที่คนส่วนใหญ่มักจะทำกัน และไม่น่าแปลกใจเลยว่าทำไมการเล่นหุ้นให้มีวินัยจึงเป็นเรื่องที่ยากเหลือเกิน เหตุใดจึงเป็นเช่นนั้น เราจะมาหาคำตอบกันครับ

วิถีทางของตลาด

ในช่วงวิกฤติน้ำท่วมและวิกฤติหนี้ยุโรปที่ผ่านมานั้น หลายๆคนคงเกิดความสงสัยและสับสนเป็นอย่างมาก ว่าเหตุใดตลาดหุ้นไทยยังคงตีกลับขึ้นมาเป็นขาขึ้นเล็กๆได้ ซึ่งเหตุผลก็อาจเป็นไปได้หลายอย่างหลายประการตามแต่ที่เราจะคิดกันไป อย่างไรก็ตาม ธรรมชาติการเคลื่อนไหวอย่างหนึ่งของตลาดหุ้นก็คือ มันมักที่จะเคลื่อนไปในทิศทางตาม “ความเชื่อ” ของคนหรือกลุ่มคน (ซึ่งอาจไม่จำเป็นต้องมีความสำพันธ์กัน) ที่มีเม็ดเงินมากเพียงพอที่จะมีผลกระทบกันตลาดนั่นเอง ดังนั้นไม่ว่าเราจะคิดอย่างไร หากมันไม่ลงรอยกับความเชื่อที่มีผลผลักดันตลาดในขณะนั้น ผลที่เกิดขึ้นก็อาจกลับตาลปัตรขึ้นง่ายๆก็เป็นได้ ธรรมชาติของตลาดที่เกิดขึ้นนี้จึงนำเราไปสู่ภาวะทางจิตวิทยาการลงทุนที่เรียกว่า “การสนับสนุนแรงจูงใจแบบสุ่ม” (Random Reinforcement) ซึ่งหากเราไม่ทำความเข้าใจกับมันให้ดีแล้ว มีความเป็นไปได้อย่างมากว่า การเล่นหุ้นคงจะต้องทำให้คุณต้องปวดสมองและเป็นทุกข์กับมันไปอีกนานเลยทีเดียวครับ

การสนับสนุนแรงจูงใจแบบสุ่ม (Random Reinforcement)

ความเข้าใจต่อแนวคิดแบบ Random Reinfocement นั้นมีความจำเป็นอย่างมากในการที่จะเล่นหุ้นได้อย่างถูกต้องและมีความสุข โดยความหมายของมันก็คือ การที่คุณอาจไม่ได้รับรางวัลตอบแทนเมื่อคุณทำในสิ่งที่ถูกต้องอยู่เสมอ และคุณก็อาจไม่ถูกลงโทษเมื่อคุณทำในสิ่งที่ผิดอยู่เสมอเช่นกัน

นักวิทยศาสตร์ได้ค้นพบจากการทดลองกับสัตว์ว่า การเรียนรู้ในภาวะแบบ Random Reinforcement นั้น เป็นสิ่งที่มักจะทำให้การเรียนรู้ในสิ่งต่างๆเกิดขึ้นได้ยากกว่าการเรียนรู้ในสภาวะของ “การสนับสนุนแรงจูงใจอย่างคงที่” (Consistant Reinforcement) เป็นอย่างมาก

หากว่าคุณยังคงนึกภาพไม่ออก ขอให้ลองนึกถึงเรื่องต่างๆเหล่านี้กันดูนะครับ สมมุติว่า หากว่าโจรปล้นบ้านนั้นถูกจับเข้าคุกได้ทุกครั้งที่แอบทำการลักขโมย แน่นอนว่าโจรปล้นบ้านก็น่าที่จะมีจำนวนลดน้อยลงอย่างมาก หรือหากว่านักเล่นหุ้นต้องขาดทุนทุกครั้งที่เขาไม่ยอมตัดขาดทุน หลังจากที่เกิดการขาดทุนขึ้นสักสองสามวันล่ะก็ เขาก็คงจะมีวินัยขึ้นอย่างรวดเร็วเลยทีเดียว หรือหากว่าคนที่ไม่สูบบุหรี่ทุกคนมีอายุที่ยืนยาวมากกว่า 80 ปีขึ้นไปทุกๆคนแล้ว จำนวนคนที่สูบบุหรี่ก็อาจจะลดลงอย่างมากเช่นกัน นอกจากนี้แล้ว หากว่านักเล่นหุ้นทุกคนที่สามารถอดทนไม่รีบชิงขายทำกำไรได้ เขาจะมีกำไรมากขึ้นกว่าเดิมอีกมากมายทุกครั้งล่ะก็ เขาก็คงจะทำการ Let profit run ได้อย่างไม่ยากเย็นอะไร อย่างไรก็ตาม นี่ไม่ใช่สิ่งที่ตลาดจะเป็นไปเช่นนั้น เนื่องจากธรรมชาติของการเคลื่อนไหวแบบสุ่ม (Radomness) ที่มักจะเกิดขึ้นในตลาดหุ้นอยู่เสมอ

เหตุใดการเล่นหุ้นให้เกิดวินัยจึงเป็นเรื่องที่ยากเหลือเกิน?

ปัญหาที่เกิดขึ้นก็คือ คนส่วนใหญ่นั้นมักที่จะมีความคิดทัศนคติอยู่ในรูปแบบของ “การสนับสนุนแรงจูงใจอย่างคงที่” (Consistant Reinforcement) กันอยู่ตลอดเวลา พวกเรามักที่จะคาดหวังผลตอบแทนเมื่อเราได้ทำในสิ่งที่ถูกต้องลงไป (และมักต้องการที่จะได้รางวัลตอบแทนกันอย่างรวดเร็วแบบ Shot ต่อ Shot) นอกจากนี้แล้ว เราก็ยังเชื่อว่าเราน่าจะถูกลงโทษเมื่อเราทำในสิ่งที่ผิดลงไปด้วยเช่นกัน ผลก็คือ พวกเรามักที่จะตัดสินผลลัพท์ของการกระทำจากผลตอบแทนที่เกิดขึ้นในแต่ละครั้ง ซึ่งมีผลทำให้การเล่นหุ้นเป็นเรื่องที่ยากขึ้นอีกมากมาย

ดังนั้นแล้ว คุณจึงควรต้องทำความเข้าใจถึงภาวะ Random Reinforment ที่เกิดขึ้นในตลาดหุ้นและยอมรับกับมันให้ได้เสียก่อน อย่าพยายามตัดสินผลลัพท์ของกลยุทธ์หรือระบบการลงทุนใดๆเพียงเพราะการขาดทุนหรือขายหมูไม่กี่ครั้ง พยายามศึกษาถึงธรรมชาติของระบบการลงทุนที่เราใช้ว่ามันมีบุคลิกเป็นเช่นไร หากทำได้เช่นนี้แล้ว ผมเชื่อว่าเราจะมีความสุขและผลกำไรที่ดีขึ้นตามมา เพราะอันที่จริงแล้ว ภาวะ Random Reinforcement ที่เกิดขึ้นในตลาดหุ้นนั้นไม่ใช่ปัญหาแต่เป็นธรรมชาติของมัน ปัญหาที่แท้จริงอยู่ที่ทัศนคติของเราต่างหาก ปรับมันเสีย ก่อนที่จะถูกปรับออกจากตลาดกันครับ!

แมงเม่าคลับ.คอม หนังสือหุ้นน่าอ่าน, วิธีการเล่นหุ้น, การวิเคราะห์หุ้นทางเทคนิค, จิตวิทยาการลงทุน และการบริหารเงินทุน Money Management

  • Yingyos

    หายไปนานเลยนะครับ ขอบคุณบทความเตือนสติดีๆ ครับ
    ตอนนี้พอเห็นสัญญาณซื้อ ก็ต้องซื้อทั้งๆที่มันก็ฝืนความรู้สึกเหมือนกัน แต่ก็พอให้ได้กำไรบ้างนิดหน่อยหรืออาจจะกลับไปขาดทุนเล็กน้อย ก็คงยังรับได้ครับ 

    • http://mangmaoclub.com Mod

      ช่วงนี้ผมว่าวัดความอึดของคนเล่นครับ ว่าวินัยจะดีแค่ไหน :D

  • hongvalue

    โอ้ว มีหนังสือของใครเป็นแบรนเนอร์ทางขวามือครับเนี้ย หนังสือน่าอ่านจริงๆ
    ได้ข่าวว่าเขียนดีด้วยนะครับเล่มนี้

    หุหุ

    • dragon

      อ่ะ…5555

    • http://mangmaoclub.com Mod

      ไม่ค่อยเลยนะเนี่ย อิอิ

      เอาเป็นว่าใครอยากอ่านหนังสือหุ้นดีๆก็รีบไปคว้ามาอ่านแล้วกันนะครับ เนื้อหาน่าสนใจจากเทพสิบเด้ง 55

  • dragon

    ผมว่าสิ่งที่ช่วยเรื่องจิตใจให้มั่นคงทำตามระบบ ในการเทรด อย่างนึงคือการ ทำเปเปอร์เทส ครับ ยิ่งมากยิ่งดี
    แต่ต้องอดทนต่อจิตใจที่อยากเข้าไปเล่น ทำกำไร อ่ะครับ ^^  ดีใจที่มีเวปแนวคิดดีๆให้อ่าน นะครับ

    • http://mangmaoclub.com Mod

      เห็นด้วยครับ ถ้าได้ paper test เพิ่มจาก backtest เฉยๆจะช่วยให้เราได้สำผัสกับความรู้สึกที่เกิดขึ้นระหว่างการซื้อขายแต่ละครั้งเลย :D

  • Sehju

    อินเทรนด์มากๆ โดนใจมากบทความนี้ ให้ 5 กะโหลกครับ :D

  • Tsunami2p

    ขอบคุณมากครับ คุณ mod ที่มาแชร์บทความดีๆ อย่างคราวนี้ผมคิดว่า คนที่อยู่ในตลาดหุ้น ผ่านการลองผิด ลองถูก น่าจะเข้าใจมากๆเลยครับ เพราะผมก็เป็นคนนึงที่มีความรู้สึกสับสนเวลาต้องเข้า-ออกตามสัญญาณในเกือบๆทุกครั้งไปสิน่า อิอิ

  • Punlert

    ขอบคุณบทความดีๆครับ อึดกันต่อไป 55

  • Random Walk

    บทความเยี่ยมครับ ผมจำได้ว่าตอนที่ลงแรงๆคราวที่แล้วที่คุณมดเขียนบทความเกี่ยวกับเรื่อง cut loss แล้วผมเถียงคุณมดว่าบางทีเราก็ไม่จำเป็นต้อง cut loss ถ้าเราสามารถ limit loss ด้วยปัจจัยอื่นแล้ว ช่วงการลงชั่วคราวแล้วรีบาวด์กลับที่ผ่านมาก็เป็นตัวอย่างเรื่องการไม่ cut loss ครับ ไม่รู้ว่าระบบคุณมดให้ซื้อคืนแล้วหรือยัง อย่างไรก็ตามต้องขออภัยถ้าคราวที่แล้วทำให้เข้าใจผิดไม่ได้ตั้งใจตำหนิอะไร แค่อยากเสนอแนวคิดใหม่
    เหตุผลว่าทำไมน้ำท่วมแล้วหุ้นขึ้นขอเชิญคุณมดลองอ่านแนวความคิดของผมที่ blog ของผมครับ http://randomwalk.bloggang.com โดยสรุปแล้วผมคิดว่า “ความไม่แน่นอน” จะมีอยู่เสมอ เราจำเป็นต้องมีแผนที่รับมือกับมันครับ อยากจะแบ่งปันความรู้ด้วยคน แต่รู้ตัวว่าอาจจะยังเขียนไม่ค่อยดีครับ

    • http://mangmaoclub.com Mod

      @f3f07ebdd615176896234279ee3e1129:disqus เรื่อง Limit Loss จริงๆด้วยวิธีการอื่นผมด้วยก็เป็นสิ่งที่ดีครับ เห็นด้วยเลย (แต่คนส่วนใหญ่ยังแทบไม่ได้นึกถึงคำว่า Loss ก่อนสั่งซื้อเลยน่ะสิครับ 55) ส่วนระบบผมจิ้มเข้าไปบ้างหรือยังนี่พูดเหมือนรู้เลย วันนี้แอบจิ้มไปตัวนึงหลังจากไม่ได้จิ้มมานาน 55 ไม่รู้จะโดนกินหรือปล่าว :P เดี๋ยวคงรอตลาดเฉลยเร็วๆนี้ 

      เรื่องที่เข้าใจผิดกันก็ช่างมันเถอะครับ ผมเองก็ลืมๆไปแล้วเหมือนกัน 55 ขอบคุณที่ยังแวะมาเยี่ยมครับ ผมเข้าไปอ่านแล้วบทความดีๆเยอะเลย ดีใจที่มีคนเขียนเรื่องดีๆให้อ่านกันเพิ่มนะครับ :D

  • Vichai_63

    บทความที่เยี่ยมมาก แต่สำหรับกับคนที่มีประสพการณ์ในตลาดหุ้นมาพอสมควร…ช่วงที่ตลาดขึ้นไปเกือบพันสอง ใครๆก็รวยกันได้ แต่พอตกมาสามร้อยจุด ก็เป็นช่วงที่จะต้องอยู่รอดให้ได้ เป็นบททดสอบที่ดีสำหรับนักลงทุนทุกคน ยอมรับเลยว่าต้องล้างพอร์ท และหาวิธีที่จะฟี้นกลับมาให้ได้ เพิ่งมาเจอทางเมื่อต้นเดือนที่แล้ว และถ้ามาอ่านเจอกระทู้นี้ก่อนก็คงจะมั่นใจมากยิ่งขึ้น  วิธีง่ายมากๆ แต่ทำยาก เพราะมันสวนความรู้สึก 

    • http://mangmaoclub.com Mod

      @7c6f0b1e16a424812ed26dc1dceb2334:disqus สงสัยบทความนี้จะดึงแต่คนเก่าๆในตลาดหุ้นมาเมนท์กันเสียแล้ว อิอิ :D

  • Chotima

    ขอบคุณสำหรับบทความดีๆค่ะ

  • Fireyen

    ผมชอบบทความนี้มากๆเลยครับ ขอบคุณมากครับ